የግብፅ ወንበሮች   እጅግ የበለፀጉ እና የከበሩ ይመስላሉ ፡፡ በኤቦኒ እና በዝሆን ጥርስ የተቀረጹ  እና በቀለማት ያሸበረቁ እንጨቶችና ብረቶች የተሠሩ ፣ ውድ በሆኑ ቁሳቁሶች ተሸፍነው በእንስሳት እግሮች ወይም በምርኮኞች ምስል ላይ ተደግፈዋል ፡፡ግብፃውያን ሰው ሰራሽ ነገርን በተፈጥሯዊ ቅርጾችን መወከል አለብን ብለው ያምናሉ ፡፡ ይህ ዝንባሌ በመላው የግብፅ ጥበብ እና ማኑፋክቸሪንግ የታየ ነው ፡፡ በነገሥታት ሸለቆ ውስጥ በሚገኝ መቃብር ውስጥ የተገኘ በጥሩ ሁኔታ የተቀመጠ የክንድ ወንበር ከናፖሊዮን ጋር ከተያያዘው የ ‹ኢምፓየር ዘይቤ› ጋር በትንሽ ዝርዝሮችም ቢሆን በሚገርም ሁኔታ ተመሳሳይ ነው ፡፡ በግብፅ የጥንቶቹ የነነዌ ሐውልቶች ጀርባ የሌላቸውን ወንበር ይወክላሉ ፡፡ ሌሎቹ በካራታይድ ተፈጥሮ ወይም በእንስሳዎች  የተደገፉ ናቸው ፡፡

የግሪክ-ሮማን ወንበሮች

በጣም ጥንታዊው የታወቀው የግሪክ ወንበር ዘይቤ ከስድስት ወይም ሰባት መቶ ዓመታት በፊት ነበር ፡፡  በክንፍ ሰፊኒክስ እና በእንስሳት እግር የተጌጠ ነው ፡፡ ተለይተው የሚታወቁ የሮማውያን ወንበሮች እብነ በረድ ነበሩ ፣ እንዲሁም በሰፊንክስ ያጌጡ ነበሩ ፡፡

 “የኩሩሌው”- ወንበር በመጀመሪያ ከዘመናዊው የማጠፊያ ወንበር ጋር በጣም ተመሳሳይ ነበር ፣ ግን በመጨረሻ ጥሩ ጌጣጌጥ አግኝቷል። የሩቅ ዘመን ከነበሩት  በጣም ጥቂት ወንበሮች መካከል በጣም ታዋቂው ሮም ውስጥ በቅዱስ ጴጥሮስ ባዚሊካ ውስጥ የሚገኘው  ነው ፡፡የእንጨት ክፍሎቹ በጣም የበሰበሱ ሁነው  የ 6 ኛው ክፍለዘመን የባይዛንታይን ሥራም የሚመስሉ ሲሆን   የጥንት የሶድያ ጌስትቶሪያ ነው ተጽእኖ እንዳረፈባቸው ይነገራል።ይህ ስራ የሄርኩለስ ሥራዎችን የሚወክሉ የዝሆን ጥርስ ቅርጾች ያሉት ሲሆን ቀደም ሲል ከተጠቀሰው ወንበር ጥቂት ቁርጥራጮች እንዲገቡበት ተደርጓል ፡፡  በብዙዎች ዘንድ እንደሚታሰበው በጂያን ሎረንዞ በርኒኒ የነሐስ ወንበር ውስጥ የተካተተ አይደለም ፣ ግን በሶስት እጥፍ መቆለፊያ ውስጥ ተጠብቆ በአንድ ምዕተ-ዓመት ውስጥ አንድ ጊዜ ብቻ ይታያል ፡፡ ባይዛንቲየም ልክ እንደ ግሪክ እና ሮም ሁሉን አቀፍ የወንበር  ላይ ተጽዕኖ አሳድሯል ፣ እንዲሁም የአንበሶች ጭንቅላት እና ክንፍ ያላቸው የቪክቶር (ወይም ናይክ) እና የዶልፊን ቅርፅ  ጥቅም ላይ ይውላሉ ፡፡ 

የሜክሲኮ ወንበሮች

በጥንቷ ሜክሲኮ ውስጥ አንድ ዓይነት ወንበር አይክፓሊ ተብሎ የሚጠራ ሲሆን በጃክ ሶስቴል ተሰርቷዋል፡፡ 

የመካከለኛው ዘመን ወንበሮች

በራቬና ካቴድራል ውስጥ የማክሲሚያን ተብሎ የሚጠቀሰው ወንበር ከ 6 ኛው መቶ ክፍለዘመን አጋማሽ ጀምሮ እንደነበር  ይታመናል ፡፡ ከእብነ በረድ ፣ ክብ እና   በቅዱሳን ምስሎች እና ከወንጌላት በሚታዩ ትዕይንቶች የተቀረጸ ነው  ፡፡ትናንሽ ክፍተቶች በእንስሳት ፣ በአእዋፍ ፣ በአበቦች እና በቅጠል በተጌጡ ቅርጻ ቅርጾች የተሞሉ ናቸው ፡፡ የቅዱስ አውጉስቲን ወንበርም ፣ ቢያንስ ከአሥራ ሦስተኛው ክፍለ ዘመን መጀመሪያ ጀምሮ   ከጥንት ካቴድራውያን ውስጥ አገልግሎት የሚሰጥ ሁኗል ፡፡

ሌላ በጣም ጥንታዊ መቀመጫ በቢቢሊዬክ ብሄራዊ ዴ ፈረንሳይ ካቢኔ ውስጥ “የዳጎበር ወንበር” ተብሎ የሚጠራ ነው ፡፡  በእንስሳት ጭንቅላት እና  በሚቆሙ እግሮች ላይ የተደገፈ ነው ፡፡ በጣም ታዋቂው ፣ እንዲሁም እጅግ በጣም ጥንታዊው የእንግሊዝ ወንበር  ደግሞ በ 13 ኛው መቶ ክፍለዘመን  መጨረሻ ላይ ለኤድዋርድ I የተደረገው ፣ ከዚያ በኋላ የሚቀጥሉት ነገስታት ዘውድ የተገኙበት ነው ፡፡ይህም የሕንፃ ዓይነት እና የኦክ  ስብጥር ያለበት ነው  ፣ እንዲሁም ከረጅም ጊዜ በፊት የጠፋው በጌጣጌጥ  የተሸፈነው ነበር።

የቻይና ወንበሮች

በ 10 ኛው ክፍለዘመን የመጀመሪያዎቹ የሃን ሪዛዎች የ ‹Xenai› ቅኝ ግዛቶች ሙዚቃን ባህላዊ ጨዋታን ሲጫወቱ የሚያሳይ ወነወበር ቀሰርተዋል፡፡ከታንግ ሥርወ መንግሥት (ከ 618 እስከ 907 ዓ.ም.) በፊት በሀን ቻይና ባህል ውስጥ ዋናዎቹ የመቀመጫ ቦታዎች እንዲሁም በርካታ ጎረቤቶቻቸው በወለሉ ላይ  በተቀመጡ ምንጣፎች ላይ ይቀመጡ ነበር ፡፡

በቻይና የመጀመሪያዎቹ የወንበሮች ምስሎች የስድስተኛው ክፍለ-ዘመን የቡድሃ የግድግዳ ስዕሎች እና ስታይሎች የተወሰዱ ሲሆን  ግን በዚያን ጊዜ ወንበሮች ላይ የመቀመጥ ልምዱ ያልተለመደ ነበር ፡፡ወንበሮች በቻይና ተስፋፍተው እስከ አስራ ሁለተኛው ክፍለዘመን ድረስ ዘልቀዋል ፡፡ በዘመናዊ ቻይና ውስጥ ከኮሪያ ወይም ከጃፓን በተለየ በወለል ደረጃ መቀመጥ የተለመደ አይደለም ፡፡

ወንበርን የመጠቀም ንቅናቄ

በአውሮፓ ውስጥ ወንበር የከፍተኛ ባለሥልጣን ምልክት መሆኑ ያቆመ እና ለመግዛት አቅም ያለው ሁሉ መጠቀም እስኪጀምር ድረስ  ለመጠቀም ፈታኝ ነበር ፡፡  እስከ 17 ኛው ክፍለዘመን አጋማሽ ድረስ ያሉት የሁሉም ሀገሮች ወንበሮች ጣውላዎች ነበሩ (በጣም የተለመደው  የኦክ ነው)  ፡፡ ከዚያ በኋላ ቬልቬት እና ሐር በስፋት ጥቅም ላይ የዋሉ ሲሆን በኋላ ላይ ደግሞ ርካሽ እና ብዙውን ጊዜ የበለጠ ጠንካራ ቁሳቁሶች ተጨምረውበታል ፡፡  በአብርሃም ቦሴ ቅርፃቅርፅ በ 1630 አካባቢ የሚያምር የፓሪስ የሙዚቃ ድግስ ዝቅተኛ ወንበሮቻቸውን (በወቅቱ እንግሊዝ ውስጥ “የኋላ መቀመጫዎች” የሚባሉትን) በመደበኛነት ተጠቅመውባቸዋል ፡፡ በአሥራ ሰባተኛው ክፍለ ዘመን ፈረንሳይ ውስጥ የቤርጋር ወንበር በባላባቶች ዘንድ ፋሽን የሆነ ሲሆን እነዚህም ብዙውን ጊዜ ከዎልት ይሠሩ ነበር ፡፡

 እስከ ዛሬ ድረስ  ቆዳ ወንበርን  ለመሸፈን በጣም በተደጋጋሚ ከሚሠሩ ቁሳቁሶች ውስጥ አንዱ ነው ፡፡ እስከ 17 ኛው ክፍለዘመን አጋማሽ ድረስ የብዙ ወንበሮች ልዩ ባሕርይ ግዙፍነት እና ጥንካሬ ነበር ፡፡ ብዙውን ጊዜ ከኦክ የተሠሩ በመሆናቸው ክብደታቸው አነስተኛ ነበር  ፡፡

የእንግሊዝ ወንበሮች

ምንም እንኳን የእንግሊዝ የቤት ዕቃዎች  ከውጭ  በተለይም ከፈረንሣይ እና ከጣሊያን ሞዴሎች የተገኙ ሲሆን ቀደም ሲል የነበሩ የእንግሊዝ ወንበሮች ችግር ቢኖራቸውም እምብዛም ለየት ያሉ ተጽዕኖዎች አልነበራቸውም ፡፡ይህ በተለይ እስከ ቱዶር ዘመን መጨረሻ ድረስ ያለው ሁኔታ የሚወክል ነበር ፣ ከዚያ በኋላ ፈረንሳይ በእንግሊዝ ወንበር ላይ አሻራ ማሳረፍ ጀመረች ፡፡   ረዘም ፣ ቀጠን ያለ እና የሚያምር ቅርፅን የሰጠ ሲሆን በአዳዲስ አቅጣጫዎችም በጌጣጌጥ የማስጌጥ ሙከራዎች ተደርገዋል ፡፡    ይህ ከሁሉም ዓይነቶች ተወጣቶ የተሰራው ወንበር በጣም የሚያምር እና ከቻርለስ II ጋር በግዞት በነበሩ ፈረሰኞች ተፅእኖ  በእንግሊዝ እንዲወደድ የተደረገ  እና በአውሮፓ አህጉር ሰሜን-ምዕራብ ክፍሎች ውስጥ በደንብ ታዋቂነት ያተረፈ ነበር፡፡

በዊሊያም III እና በሜሪ II የግዛት ዘመን እነዚህ ማራኪ ቅርጾች በጠንካራ ፣ ብዙ ወይም ባነሰ ያረጀ ቅርፅ ያለው ስፕላድ እና የፓድ እግር ያላቸው የካብሪዮል እግር ያላቸው በጣም ጠንካራ እና ይበልጥ አራት ማዕዘኖች ሆነው መሰራት የጀመሩ ሲሆን  ብዙ የጌጣጌጥ  የሸንበቆ መቀመጫዎች እና ሚዛናዊ ያልሆነ የሸንበቆ ጀርባዎች ነበሯቸው ፡፡

የ 19 ኛው ክፍለ ዘመን ወንበሮች

የጥበብ ኑቮ ትምህርት ቤት ቀለል ያሉ ወንበሮችን አፍርቷል ፡፡ የኪነ-ጥበባት እና የእጅ ሥራዎች እንቅስቃሴ ከባድ ፣ ቀጥ ያለ መስመር ፣ አነስተኛ ጌጣጌጥ ያላቸው ወንበሮችን አፍርተዋል ፡፡ ከነዚህ ወንበሮች በጣም ዝነኛ ከሆኑት መካከል በ 1859 የተፈጠረው ሚካኤል ቶኔት ቤንድውድ ወንበር ወይም የቢስትሮ ወንበር ነው ፡፡ ኢንዱስትሪው ላይ ለውጥ አምጥቷል እስከዛሬም ድረስ እየተመረተ ይገኛል ፡፡

የ 20 ኛው ክፍለ ዘመን እና ዘመናዊ ወንበሮች

በ 20 ኛው ክፍለ ዘመን እንደ ሁሉም የብረት ማጠፊያ ወንበሮች ፣ የብረት እግር ወንበሮች ፣ የተንሸራታች ወንበሮች ፣ የተቀረጹ የፕላስቲክ ወንበሮች እና ኢርጎኖሚክ (Ergonomic) ወንበሮች ፣ የመቀመጫ ወንበሮች (ቀላል ወንበር) ፣ የቢራቢሮ ወንበር ፣ የባቄላ ወንበሮች፣ በመሳሰሉ ወንበሮች ግንባታ ላይ በ 20 ኛው ክፍለ ዘመን የቴክኖሎጂ አጠቃቀም እየጨመረ መጥቷል ፡፡

የእንቁላል ወይም የፖድ ወንበር ፣ ኮምፖንሳቶ  የተስተካከለ የእንጨት ወንበሮች እና የመታሻ ወንበሮች  እንደ ፍራንክ ሎይድ ራይት እና ኢሮ ሳሪነን ያሉ አርክቴክቶች እንዲሁ የህንፃዎቻቸውን ዲዛይን የሚመጥኑ ወንበሮችን ነደፉዋል፡፡

Pin It on Pinterest

Share This